Cultureel ondernemerschap bij musea en bibliotheken

10 maart 2014

Door de bezuinigingen op kunst en cultuur wordt ondernemerschap door musea en openbare bibliotheken als noodzaakzakelijk gezien. Onderzoeksbureau Panteia onderzocht in samenwerking met de leerstoel Bibliotheekwetenschap aan de Universiteit van Amsterdam de ondernemendheid in de culturele erfgoedsector. Er is gekeken naar de mate waarin sprake is van proactiviteit, risicobereidheid en innovatiteit, de drie aspecten die tezamen de mate van ondernemendheid bepalen. Uit het onderzoek Ondernemendheid in de culture sector blijkt dat in beide culturele sectoren een goede start gemaakt is met de invulling van het begrip ondernemendheid. Wat betreft proactiviteit zijn er voorbeelden als het Vrienden van-concept, verhuur van ruimtes, netwerk vergroten, sponsoring voor de extra’s. Op het gebied van innovativiteit worden voorbeelden genoemd als een reizende museale collectie, collectie in bruikleen tegen betaling, fondsenwerving, samenwerking en kennisdeling. De risicobereidheid zou groter kunnen, al zijn er al wel enkele voorbeelden als crowdfunding, betaling vragen voor diensten en het aangaan van partnerships met commerciële organisaties. Panteia concludeert dat er nog veel te winnen valt in de museum- en bibliotheeksector. Een taaie organisatiestructuur en de subsidieparadox staan ondernemendheid nog in de weg. Musea en bibliotheken vrezen dat wanneer de eigen inkomsten toenemen de subsidiekraan wellicht strakker aangedraaid wordt. Dat stimuleert het cultureel ondernemerschap zeker niet.