Tijdschrift Boekman x Esther Hammelburg: hybride cultuurervaring

De grenzen tussen online en offline vervagen, de tijd van hybride cultuurervaringen is aangebroken. VR-opera’s, interactieve installaties of juist de hang naar offline cultuurbelevingen. Wat voor gevolgen heeft deze hybridisering voor de productie, subsidiëring, programmering, distributie en publieksbeleving in de culturele sector? Dat onderzoekt het nieuwste tijdschrift Boekman: Online/Offline. Tijdens Boekman Invites – een live versie van het tijdschrift – duiken we in het thema van dit zomernummer. 

Allereerst met een verdiepend interview met Boekman-gastredacteur Esther Hammelburg (Hogeschool van Amsterdam). Met haar promotieonderzoek Being There Live – How Liveness is Realized Through Media Use at Contemporary Cultural Events won Hammelburg in 2025 de Boekman Dissertatieprijs. Onderdeel van de prijs was een themanummer van Boekman gewijd aan haar onderzoek.  

Tijdens het gesprek zal Hammelburg meer vertellen over het Hybrid Experience Canvas dat ze ontwikkelde op basis van de inzichten uit haar promotieonderzoek en aanscherpte in sessies met culturele instellingen als het Stedelijk Museum Amsterdam. Het is een praktische tool waarmee instellingen en makers evenementen, exposities, mediaformats, apps, performances en (immersieve) installaties kunnen ontwerpen als een samenspel tussen fysieke omgevingen en digitale media. Hiermee kun je krachtige hybride belevingen creëren en het publiek op nieuwe manieren bij cultuur betrekken. 

Vervolgens gaan we tijdens een paneltalk met vertegenwoordigers uit de culturele sector, die elk vanuit hun eigen expertise een bijdrage schreven, dieper in op het thema Online/Offline en hybride cultuur.  

We sluiten af met een netwerkborrel. Het tijdschrift en het Hybrid Experience Canvas zijn dan ook verkrijgbaar.  

Programma 

• 15:00 – 15:30 uur: Inloop
• 15:30 – 15:35 uur: Welkom en start 
• 15:35 – 15:55 uur: Het Hybrid Experience Canvas. Interview met Esther
  Hammelburg door Tonya Sudiono
• 15:55 – 16:30 uur: Paneltalk: Hybride cultuurbeleving, o.a. met prof. Joost Raessens, Tanja Zuijderwijk en Steye Hallema. 
• 16:30 -17:30 uur: Borrel  

Over de sprekers 

Esther Hammelburg is aanstaand lector Hybride Realiteiten aan de Hogeschool van Amsterdam, festivaldirecteur van Society 5.0 Festival en winnaar van de Boekman Dissertatieprijs 2025. 

Joost Raessens is professor mediatheorie aan de Universiteit Utrecht. Hij onderzoekt hoe games, extended reality (VR, AR, MR) en AI zowel het klimaatbewustzijn kunnen vergroten als duurzaam gedrag kunnen stimuleren, terwijl het ook de ecologische voetafdruk van deze technologieën in de context van de klimaatcrisis kan beoordelen. Daarmee onderzoekt hij hoe meeslepende ervaringen kunnen bijdragen aan het bevorderen van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties.

Steye Hallema is regisseur en conceptontwikkelaar van immersieve ervaringen als het Smartphone Orchestra en The Imaginairy Friend. Hij won diverse (inter)nationale awards, waaronder een Gouden Kalf voor het werk Ancestors, en presenteerde zijn werk op toonaangevende festivals zoals SXSW, Tribeca, IDFA Doclab, Venice Immersive en Bifan.

Tanja Zuijderwijk is programmamanager bij Cultuurloket DigitALL, een privaat-publiek fonds. Tanja heeft meer dan 15 jaar ervaring als projectleider, waarin zij samenwerkt met teams van designers en developers aan digitale toepassingen voor culturele instellingen, met name in de erfgoedsector. Ze is mede-oprichter van bureau Tò Mò. 

Tonya Sudiono is strategisch manager communicatie en publicaties bij de Boekmanstichting. Daarnaast werkt ze als cultuurjournalist en criticus, o.a. voor NRC. 

Over tijdschrift Boekman

Tijdschrift Boekman is hét vaktijdschrift voor kunst- en cultuurbeleid sinds 1989. Het wordt uitgegeven door de Boekmanstichting, het landelijke kenniscentrum voor kunst- en cultuurbeleid. 

Beeldverantwoording: Gu(u)s Møystad

Het onderzoek van Esther Hammelburg is mede mogelijk gemaakt door de Boekman Dissertatieprijs en het Centre of Expertise Creative Innovation. Dit event is mede mogelijk gemaakt door de Melkweg Expo.