Boekmanstichting Kenniscentrum voor kunst, cultuur en beleid

Boekman #81

€ 15,–

Kunst en politiek

Heeft Thorbecke, die stelde dat de overheid geen oordelaar is van kunst, zijn langste tijd gehad? Mogen politici meer grip krijgen op het kunstbeleid? Of maakt dit de kunstwereld tot een speelbal van de politiek?

Centrale vragen in dit nummer zijn:

  • Gaat de relatie tussen politiek en kunst een nieuwe fase in?
  • Hoe kunstlievend zijn de politieke partijen?
  • Is het Nationaal Historisch Museum te zien als een testcase voor politieke inmenging?

In haar Boekmanlezing van 5 juni 2009 stelde cultuurwethouder van Amsterdam Carolien Gehrels voor de politiek meer grip te geven op het kunstbeleid. In de media brandde een discussie los, over steeds dezelfde kwestie: hoe verhoudt de vrijheid van kunst zich tot de wens van overheidssturing? In het verlengde hiervan maakt Boekman de balans op.

Inhoudsopgave:

Anita Twaalfhoven
Redactioneel

Artikelen

Cas Smithuijsen
Langs de breuklijn tussen kunst en bestuur
De relatie tussen politici en professionals in de cultuurpolitiek: een permanent spanningsveld

Hedy d’Ancona
Het plan van Gehrels: een nieuw geluid!
Waarom de plannen van de Amsterdamse wethouder een warm onthaal verdienen

Geert Van der Speeten
Het laatste woord is aan de minister
Hoe men in Vlaanderen omgaat met het Thorbecke-principe

Dos Elshout
De lange weg naar een nationaal historisch museum
De politiek heeft de ketenen van Thorbecke allang afgeworpen

Thije Adams
Wethouder op zoek naar een stuur
Het Thorbecke-beginsel laat politici veel ruimte tot het voeren van beleid

Saskia Cornelissen
Een nieuwe rol voor de kunstfondsen
Het kunstbeleid is te veel op afstand komen te staan van de politiek, de burger en zelfs de kunstenaars

Kees Vuyk
Epiloog politieke partijen
Een breed gedeeld gevoel van onbehagen over de positie van de kunsten

Extra op internet 2 artikelen uit Boekmancahier 50: Thorbecke revisited

Wessel Krul
Opbouwende ascese
Thorbeckes adagium van staatsonthouding als zedelijk beginsel

Roel Pots
De tijdloze Thorbecke
Over niet-oordelen en voorwaarden scheppen in het Nederlandse cultuurbeleid

Politieke partijen

Nicolien van Vroonhoven (CDA)
Kunst als beleidsinstrument: het mág
We moeten niet bang zijn om cultuur in te zetten voor politieke doelstellingen

John Leerdam (PvdA)
Wederzijdse betrokkenheid
Hoe de politiek de cultuursector kan bijstaan, en de cultuur de politiek weet te inspireren

Hans van Leeuwen (SP)
Een sprookje dat werkelijkheid wordt
Hoe een goedwillende wethouder de strijd wint van de grote gruwelijke kunstbarbaren

Han ten Broeke (VVD)
Cultuur teruggeven aan de burger
De directe relatie van de burger met kunst en cultuur moet in ere worden hersteld

Martin Bosma (PVV)
Maak van kunstenaars geen subsidieslurpers
De beste manier om de kunsten te steunen is forse belastingverlaging

Mariko Peters en Erica Meijers (GroenLinks)
Blijf af van de scheppingsvrijheid
Vijf voorstellen voor een geëngageerd cultuurbeleid

Ed Anker (CU)
Speel kunst en overheid niet tegen elkaar uit
Kunst moet niet op een eiland worden geplaatst

Boris van der Ham en Cor Wijn (D66)
De kracht van cultuur
Waarom kunst niet altijd meteen nuttig hoeft te zijn

Marianne Thieme (PvdD)
Wegkijken is geen kunst
De overheid verwaarloost de kunst- en cultuursector al vele, vele jaren

Bas van der Vlies (SGP)
Vertrouwen op de kracht van de kunst
De overheid zal grenzen moeten stellen om uitholling van de kunst tegen te gaan

Rita Verdonk (TON)
Handen af van de kunst
Subsidies verarmen de kwaliteit en diversiteit in de kunstsector. Schaf ze af!

Columns

Hans Onno van den Berg (VSCD)
Thorbecke als buikspreekpop

Siebe Weide (NMV)
De resolutie van Middelburg

Berend Schans (VNPF)
Overheid, schep voorwaarden voor de popsector

Ad ’s-Gravesande (Kunsten ’92)
Accepteer de spanning tussen kunst en politiek

Dossier
Jack van der Leden
Een uitgebreide selectie van literatuur en websites over de relatie tussen kunst en politiek

Uitgelicht

Boekbesprekingen

Jack van der Leden
over
Frederike Doppenberg
‘De Arbeiderspers moest blijven marcheeren’. Een uitgeverij in oorlogstijd

Melanie Schiller
over
Bruce Johnson and Martin Cloonan
Dark Side of the Tune: Popular Music and Violence

Pieter Hoexum
over
Hans den Hartog Jager (inleiding), Hans de Bruijn (foto’s)
Atelier. Vijftig kunstenaars-portretten

André Nuchelmans
over
Emma Pettit en Nadine Käthe Monem (eds.)
Old Rare New: The Independent Record Shop

Dorothee Verdaasdonk
over
Miriam van de Kamp
Where corporate culture and local markets meet: music and film majors in the Netherlands 1990-2005

Alleen op internet
Truus Gubbels
over
Henk van Os
Jong in Groningen. Kunst uit de periode 1945-1975
en
Johan Pas
Een andere avant garde, documenten uit het archief van galerie De Zwarte Panter (1968-2008)

Recente aanwinsten van de bibliotheek 

Benoemingen, promoties en symposia
Jack van der Leden & André Nuchelmans

Partners & subsidienten